Belediye işleri ile ilgilenen makamın eski adının Şehremaneti olduğu genellikle, İstanbul ya da şehir kültürü olan insanlar tarafından bilinir.
Ancak, şu da unutulmamalıdır ki, İstanbul'un fethinden sonra kayıtlarda ismine rastlanılmaya başlanan şehremaneti ile bugünkü şehremaneti arasında fazla bir benzerlik yoktur. Eski şehremaneti, şehrin işlerini yürüten makamdan çok bir saray memuruydu.
Tarih-i Ata'da Şehremini ile Mimar Ağa ve adamlarına tamirat ambarı takımı deniliyordu ve bunlar, Yalı Köşkü ile Sepetçiler Kasrı'nda oturuyordu. Bazı resmi yazılarda, şehremanetinin olduğu yer "Askeri Müze ile Darphane Binası geçildikten sonra Asar-ı Atika Müzelerine inecek yolun sağ tarafında" olduğu yazılıdır. Ancak bugün, sözü edilen 'Eski Şehremaneti' binasından bir eser kalmamıştır.
Eski Şehremaneti, 1831 yılında kaldırılmıştır. Bugünkü "Belediye Başkanlığı"na benzer bir mevki olarak Şehreminliği, 1855 yılında kuruldu. Başlangıçta, günün icaplarına uygun bir teşkilat oluşturulamadı. Bunun üzerine İstanbul 14 belediye dairesine bölündü ve 6. Belediye Dairesi olan Beyoğlu "Numune Dairesi" şeklinde kuruldu.
Bu dönemde, İstanbul'da en derli toplu belediye binası işte bu 6. Daire-i Belediyye'nin kendisi için inşa ettiği binadır. Bugün de Beyoğlu Belediyesine hizmet veren bu bina, bir ara Şehremaneti'ni de içinde barındırmıştır.
Fatih, Kadıköy gibi belediyelerin binaları da, İstanbul'un belediye daireleri şeklinde yönetildiği dönemlerde inşa edilmiştir.
Şehremaneti, uzun bir süre de bugün Eminönü Belediyesi'nin kullanmakta olduğu binayı kullanmıştır.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi, halihazırda ihtiyacı ancak başka yerlerdeki binaların da kullanılmasıyla karşılayabilen belediye sarayının günün ihtiyaçları da göz önünde bulundurularak inşa edilmesi konusundakii araştırmalarını sürdürmektedir.