Valide Camii, Fatih’te Aksaray Meydanı dört yol ağzında, Atatürk Bulvarı’nın girişinde inşa edilmiştir. Yapı Abdülaziz’in validesi Pertevniyal Sultan tarafından, Sarkis Balyan’a 1871 yılında yaptırılmıştır. Bazı kaynaklarda, caminin mimarının İtalyan mimar Montani olduğu söylenmektedir.

Valide Camisi’nin yerinde daha önceleri Hacı Mustafa Ağa Camii adlı caminin harabesi üzerine inşa edilmiştir. Cami, mevcudundaki muvakkithane, sebil, türbe ve mekteple birlikte daha çok bir külliye olarak tasarlanmıştır. Cami, son cemaat yeri ve harim olmak üzere iki kısımdan meydana gelmiştir. Harim 10x10 genişliğinde bir alana sahip ve tavan örtüsü kubbedendir. Bu küçük kubbe, on altıgenli yüksek bir kasnağa oturtulmuştur.

Tarihi camii, İstanbul camileri içinde süslemelerin ve bezemelerin en çok kullanıldığı camilerdendir. Burada, dönemin mimari anlayışındaki batı etkisi ve 16. veya 17.yy.ın süsleme tekniğinin harmanlandığı görüyoruz. Ayrıca; altın yaldızla parlatılan, mavi rengin hâkim olduğu, kalem işi bezemeler mimari estetikte ön plana çıkan öğelerdir. Ve caminin duvarları, içten ve dıştan motif ve yazılarla bezenmiş mermer kaplamadır. Caminin Aksaray Meydanı’na bakan avlu kapısındaki taş işçilik, Osmanlı taş işçiliğinin ulaştığı son noktadır.

19 yy.ın sonlarında yapılmış olan Valide Külliyesi’nin 1956–1959 yılları arasında süren Aksaray Meydanı düzenleme çalışmalarında ve Vatan ve Millet caddelerinin açılması esnasında Pertevniyal Sultan türbesi, muvakkithanesi ve sebili kaldırılmıştır. Sebil daha sonraları caminin avlusuna taşınmış, alt geçit ve üst yol çalışmalarında cami yol kotunun yükselmesinden dolayı yola göre gömülü kalmıştır.
Günümüzde Aksaray’ın kalabalığına karışan tarihi mekânda yenileme çalışmaları sürüyor.